Découvrez l'histoire de Polycerius et Mythiphila

Polycerius et Mythiphila
Vale uiator et in amoris uias, si potes, ne uenito. Si ueneris, caueto.
  • Quelles hypothèses formulez-vous sur la mort des amants en observant la vignette ?
  • Traduisez l'avertissement au passant-voyageur.

POLYCERIVS ET MYTHIPHILA

D(IIS) M(ANIBVS) S(ACRVM) 1

Polycerius met en garde le passant contre l’amour

Viator aueto. Polycerius hic situs est. Si tu libens 2 exspectare 3 uis, te de amore fatum edocebit nouum. Quid, tu abis ? Agedum uide, uide, inquam, quam durum sit 4 in amore mori.

Afficher la traduction

Un amour fatal

Eram amantum (heus etiam amentum 5) omnium excellentissimus. Amabam, sed quam ? Mythiphilam. Mythiphilam uiuens ego deperibam. Perii tandem. At quo modo ? Modo lector attende, paucis ego absoluam.

Afficher la traduction

Polycerius essaie de rejoindre Mythiphila en montant jusqu’à sa chambre

Quia parentum meorum aedes a Mythiphilae meae dulciculae domo plusculum aberant et quia maledicentium inuidulorum linguae interdum congredi prohibebant, uenit in mentem noctu clandestinus et taciturnulus per funem amicae cubiculum ascendere. Ecce nuda mea Mythiphila sua cito subaperta fenestrella me funi colligatum helicino 6 tractu sursum ad se tollere nititur.

Afficher la traduction

Un chat perché sème le chaos

Sed proh dolor ! Inter trahendum dum medio in conscensu pendens sum, catus, bestia nimis ominosa, ex tigno quopiam in proximam 7 domum prosiliens, tegulas ueteres et imbrices aliquot in caput meum deturbat meque cerebro penitus illiso in pauimentum praecipitat.

Afficher la traduction

Mythiphila se précipite pour rejoindre son amant

Mythiphilam nudam quid statim fecissse putas ? Exclamat : « O Polyceri ! Non sine me dulcem animam efflabis. En tecum praecipitor. Forte fortuna frontem illam suam tenellam meae iam cruentosae cadens affigit, animamque suam in os meum quasi osculabunda suspirulans efflat.»

Afficher la traduction

Le chat est maudit

O murirapa bestiarum infaustissima, amantum esse debebas exitium tale ? Nescibas in hominum uita ipso prorsus amore dulcius esse nihil ? Fatum adfatim 8 infaustum adferens 9 Polycerium et Mythiphilam iocis, osculis dulcibus et reciprocis amplexibus expoliasti. Dii te (si uolunt) male perdant !

Afficher la traduction

Les amants sont découverts à l'aube

Viator, parum est quod te moror. Iacentes in diluculum a nullo 10 uidemur. Venerunt tandem nihil tale quaerentes ancillae, quae exanimum utrunque reperiunt. Odorisequos canes cerebrum nostrum deglutientes cum clamore et horrore abigunt, eiulant. Deum et hominum fidem implorant. Mythiphilae mater et pater cito prodire non cunctantur 11. Visis nobis, peripneumatici corruunt. Ora sua dilacerant. Funem, helicem, tegulas et catum, una quidem etiam tegula mecum cadendo adtritum 12, hinc inde circum nostra cadauera uident. Sortem considerant. Ruinam tegularem suspectant.

Afficher la traduction

Les parents de Polycerius accourent à leur tour et les amants reposent ensemble

Mei etiam parentes, audita re, spissigrado, immo praecipitanti cursu nos uisum adproperant. Excordes conspectant, lacrimis 13 nos irrigant. Receptis demum animis, Mythiphilam meam nudam totum corpus barrhino dente candidius ostendentem et me colligunt. Efferunt et gemituoso cum consensu hoc apud triuium in urnam unam collocant.

Afficher la traduction

  1. Formule consacrée des épitaphes.
  2. L'imprimé présente la graphie archaïsante lubens.
  3. Expectare dans l'imprimé.
  4. En latin classique, on trouve le subjonctif dans l'interrogative indirecte. En revanche, dans ce texte, figure l'indicatif est. Dans les textes néo-latins, le recours au subjonctif en interrogative indirecte est variable selon les auteurs.
  5. Le parallèle entre amans et amens est un jeu de mots classique, que l'on retrouve déjà chez Plaute (Le Marchand, v. 82 : amens amansque) et Térence (L'Andrienne, v. 218 : nam inceptiost amentium, haud amantium).
  6. Elicino dans l'imprimé.
  7. L'imprimé présente la graphie archaïsante proxumam.
  8. Affatim dans l'imprimé.
  9. Afferens dans l'imprimé.
  10. L'imprimé donne la périphrase a nemine homine.
  11. L'imprimé présente la graphie simplifiée contantur.
  12. Attritum dans l'imprimé.
  13. Le texte présente la graphie archaïsante lachrimis.
Par Antoinette Soucheleau
userclosepencilinfo-circlegroupangle-downellipsis-vgraduation-cap